Zoeken

maandag 14 augustus 2017

Hoe lang kun je als mens ongestraft roofbouw blijven plegen?

Het interessantste verhaal dat ik afgelopen weekend in de krant las, was een interview met Bas Hoogland in De Telegraaf. Ik weet dat er mensen zijn die met die krant nog niet eens hun billen zouden willen afvegen, maar ik kan wel verklappen dat ik net zo vaak iets interessants uitknip uit de Telegraaf als uit de Volkskrant. Voor een brede blik en een afgewogen oordeel moet je niet alleen buiten je eigen bubbel durven treden maar ook alles lezen wat op je pad komt. Het verhaal van Hoogland laat zien dat je als mens niet ongestraft roofbouw kunt plegen op je eigen lichaam, maar ook dat je op tijd het roer kunt omgooien. Grappig genoeg is hij net zo oud als ik, weegt hij precies net zoveel en heeft hij een vrouw met dezelfde voornaam als die van mij. 


Het interview zal vast en zeker ook wel online te vinden zijn, maar ik ben nog een ouderwetse krantenlezer. Dat is geen principekwestie en heeft meer te maken met het feit dat ik voor mijn 'werk' al vaak genoeg op een scherm zit te turen en daarom liever fysieke boeken lees en een papieren krant in mijn handen houd. Het is niet alleen een andere ervaring, maar ook een andere lichamelijke houding. Bovendien schaam ik me met terugwerkende kracht een beetje voor het blinde enthousiasme waarmee ik destijds de compact disc heb omarmd als ik nu langspeelplaten beluister en me elke keer weer verbaas over het kraakheldere, warme geluid. Het was absoluut een technologische innovatie, maar het werd deels met valse argumenten verkocht.

Hoe dan ook, ik las het interview met Hoogland (die ik natuurlijk al kende en al tijden volg op Twitter) op het moment dat we thuis net een serieus gesprek hadden gehad over een onderwerp dat al onze generatiegenoten aangaat. Tussen je vijftigste en je zestigste loop je het gevaar dat je de gevolgen ondervindt van alle ongezonde (financiële) beslissingen die je eerder in je leven hebt genomen. Je kunt straffeloos dertig jaar lang een pakje per dag roken tot je van de dokter ineens een onherroepelijke diagnose krijgt. Op dezelfde manier kun je er ook voor kiezen om niks te sparen en niets af te lossen tot je je baan kwijt raakt of beseft dat het nog wel érg lang duurt voordat je officieel met pensioen mag.


Let wel, het gaat me daarbij niet om de schuldvraag, want gezondheid is grotendeels een kwestie van genen en geluk. Wat je echter wel duidelijk ziet, is dat je op deze leeftijd wordt afgerekend op verkeerde beslissingen die je in het verleden hebt gemaakt en de rekening krijgt gepresenteerd voor oude gewoonten en ongezond gedrag. In Hypotheekvrij! schreef ik al dat aflossen van alles te maken heeft met afvallen, maar het verband gaat nog veel verder. Het is niet voor niets dat gesproken wordt over een 'gezonde financiële huishouding'. Omgekeerd heb ik ook nadrukkelijk geschreven dat een hypotheekvrij huis geen garantie biedt voor een onbezorgd leven, want het betekent alleen maar dat je goedkoop woont en niet snel je huis meer kunt worden uitgezet.

Voor Bas Hoogland kwam de ommekeer toen hij een paar jaar geleden getroffen werd door een hartaanval, gedotterd moest worden en de diagnose diabetes kreeg. Hij besloot zijn drukke baan op te zeggen, viel bijna vijfentwintig kilo af en runt nu op zijn 56ste een B&B op een idyllische plek in Zuid-Limburg. Wat mij betreft valt dat ruimschoots binnen de definitie van een "plakbandpensioen", waarmee maar weer eens is aangetoond dat je dat begrip zo ruim kunt nemen als je zelf wil. Hoogland gooide op tijd het roer om, maar nog beter is het natuurlijk om de bakens te verzetten op het moment dat je nog helemaal gezond bent. Zelf had ik op het laatst bijna een burn-out en daar herstel je nooit meer volledig van.


Stress ken ik niet meer want mijn agenda is heerlijk leeg, al geef ik zelf de voorkeur aan de grap dat ik mijn leven tegenwoordig laat regeren door de bioscoopagenda. Op dinsdag zit ik meestal al te puzzelen naar welke film ik vrijdag zal gaan en steeds vaker besluit ik om er meteen maar drie achter elkaar te gaan zien. Groter kan het contrast met een gewone werkdag niet zijn, want ik ken niemand die liever van 9 tot 5 op kantoor zit dan van kwart over 10 tot kwart over 4 in de bioscoop. Bovenstaand schema zorgde overigens nog wel voor enige haast, want ik moest met 25 km/u door Rotterdam sjezen om op tijd te zijn voor de tweede film en zat letterlijk één minuut voor aanvangstijd hijgend in de zaal.

Pas vanmorgen besefte ik dat je de vergelijking die ik hierboven maak nog veel breder kunt trekken en dat is geen prettige gedachte. Net zolang je als mens decennia lang elke dag een fles wijn kunt leegdrinken tot je opeens de rekening krijgt gepresenteerd, zo bestaat ook de kans dat we als mensheid alle waarschuwingssignalen blijven negeren die de natuur ons geeft tot we op een dag geconfronteerd worden met de gevolgen van een op hol geslagen broeikaseffect. Zelf denk ik dat het zo zal gaan: dat we stiekem wel weten dat wat we met z'n allen doen niet goed en gezond is, maar pas werkelijk tot inkeer komen als het veel te laat is en we middenin een rampenfilm zitten zonder superhelden en zonder happy end.

11 opmerkingen:

  1. Hoorde laatst de opmerking: de eerste 40 jaar zorgt je lichaam voor jou, de laatste 40 jaar moet je voor je lichaam zorgen.

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Vandaag de looptijd van onze spaarhypotheek ingekort van 20 naar 15 jaar en flink bijgestort. Heerlijk.

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Wat je laatste vergelijking over het milieu betreft. Soms zeggen wij(70+-ers)"ik hoop,dat we niet meer leven,als de ellende echt begint".

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Gerhard je hoort altijd een deel van het verhaal en geeft dat ook netjes door,de echte waarheid is meestal goed verstopt. Maatpak en volvo ingeleverd en naar het zuiden bla bla bla, je moet gewoon eerst weten hoe iemand dan aan de centen komt,daar draait het om en de rest is decorum. Maatpak aan de wilgen betekend meestal dikke afkoopsom plus arbeidsongeschiktheidsuitkering , ja dan kunnen we een zgn.stapje terug , man laat je niks wijsmaken.

    BeantwoordenVerwijderen
  5. Is waar, maar hoe hij het allemaal financiert en van hoeveel geld hij maandelijks leeft, doet niets af aan de strekking van het verhaal. Hij leeft nu in een heel andere omgeving in een heel ander tempo en haalt ook zijn bevrediging elders vandaan. Je kunt ook vaststellen dat hij nu gezonder leeft en gelukkiger is zonder te kijken naar de vaste lasten.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Je hebt wel gelijk maar ik heb altijd een rare bijsmaak van die praatjes terwijl meestal de maatschappij de kosten mag ophoesten als WIA plus afkoopsommen , zo kan ik het natuurlijk ook ! Elke oude WAO-er met zijn pakkie shag en miniautootje kon in de jaren 70 dit vrijheidsriedeltje uit zijn hoofd en de huidige groep WA-jongers weten niks beter , elke maand 1000 euro vangen plus toeslagen is net genoeg .

      Verwijderen
  6. Ik snap dat nooit zo 'het roer volledig omgooien'. Ik denk altijd dat ik vandaag zoveel mogelijk wil doen wat ik leuk vind, waar ik plezier in heb en waar ik energie van krijg. Als dit naar de bioscoop gaan is of een b&b runnen is dan hoef je toch niet meteen je oude leefstijl om te gooien? Heb je dan niet te lang concessies gedaan aan 'je eigen ik'? Heb je dan een leven geleid waar je niet echt gelukkig van werd? Dan kun je dat toch niet afschuiven op het wel of niet 'in dienst zijn van...' of jouw financiële status? Wees bewust en kies voor het leven dat het beste bij jou past, wel of niet 40 uur (of meer) werkend, wel of niet in grote stad of op het platteland, koop- of huurhuis, biologisch eten of niet. Bewust leven, in je eigen tempo zorgt vanzelf voor een gezonder en gelukkiger leven... Burn-out en stress horen niet automatisch bij het werken onder een baas of het werken in de randstad, sla de onderzoeken er maar op na. Er zijn genoeg mensen die werken onder een baas of in de randstad of in de journalistiek etc. die nooit een burnout hebben gehad.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. In wezen heb je natuurlijk gelijk, maar het leven is zelden zo overzichtelijk en eendimensionaal. Het kan bijvoorbeeld best dat je je werk met plezier doet, maar dat het op een gegeven moment te stressvol wordt door toegenomen werkdruk en reorganisaties. Het gebeurt ook vaak dat mensen na hun vijftigste andere prioriteiten krijgen (ben ik zelf een goed voorbeeld van en Hoogland denk ik ook). Verder heb je soms even tijd nodig om te sparen en af te lossen totdat je een andere manier van leven kunt financieren. Je ziet ook dat mensen het over een heel andere gooien als ze ernstig ziek zijn geweest of een andere wake-up call hebben gehad.

      Verwijderen
  7. Voor ik me serieus in het arbeidsleven stortte heb ik nog een tijdje overwogen om me op mediteren/ in een klooster, in ieder geval me op mijn binnenleven te richten. Ik vond, dat ik een bijdrage aan de maatschappij moest leveren. Uiteindelijk heb ik me vol in de ratrace geworpen, er waren te veel psychologen, dus ik wilde zorgen, dat ik interessant bleef voor werkgevers ( in het begin van mijn werkzaam leven 1981 waren 250 sollicitatiebrieven voor een functie niet uitzonderlijk). Nu thuis, na een eerdere burn-out en nog een chronische ziekte ervaar ik het niet werken als weldadig en vraag ik me wel eens af, hoe ik toch zo fanatiek geworden ben (los van het feit dat ik dat wel kan zijn). Maar ook, het sluipt erin. Er is altijd (te) veel werk, allerlei nieuwe ontwikkelingen, nieuwe systemen die toch anders uitpakken dan voorgespiegeld, ziekte en vakanties van collega' s, forensen en natuurlijk ook de wens om het goed te doen. Wat ik wil zeggen is, dat als je daar aanleg voor hebt, het makkelijk is om er in meegezogen te worden, zelfs als je dat eigenlijk niet wil. Werkgevers zeggen nooit, het is de afgelopen tijd zo druk geweest, ga lekker even een uu r op het terras zitten met dit mooie weer. Het zou handig zijn als ze dat af en toe wel deden bij (te) harde werkers. Natuurlijk neem ik zelf de verantwoording voor mijn eigen handelen. Toch is de druk op prestatie, productiviteit etc wat ik ervan begrijp in bijna alle sectoren heel sterk en niet passend bij hoe wij mensen in elkaar zitten, het past bij robotten. Ja dus, roofbouw.

    BeantwoordenVerwijderen